(English Below)
เมื่อวันที่ 11 ตุลาคม 2569 มีผู้ออกไปเลือกตั้งคณะกรรมการประกันสังคม หรือ
“บอร์ดประกันสังคม” กว่า 1 ล้านคน ซึ่งมีจำนวนมากกว่าในรอบปี 2566 ราว 6เท่า มีประเด็นน่าสนใจอะไรบ้าง วันนี้ Prom Legal Solution ได้สรุปสาระสำคัญมาฝากให้ทุกคนได้อ่าน ดังนี้ค่ะ
- บอร์ดประกันสังคมคือใคร ทำไมเราต้องออกไปใช้สิทธิเลือกตั้ง?
บอร์ดประกันสังคมคือคณะกรรมการระบบไตรภาคี 21 คน มาจากฝ่ายรัฐ ฝ่ายนายจ้าง และฝ่ายผู้ประกันตน ฝ่ายละ 7 คน มีหน้าที่กำหนดนโยบายให้ความเห็นต่อกฎหมายลำดับรอง และวางระเบียบการลงทุนของกองทุนประกันสังคม ผู้แทนฝ่ายนายจ้างและฝ่ายผู้ประกันตน เป็นผู้ร่วมตัดสินใจว่าเงินสมทบที่นายจ้างและลูกจ้างจ่ายทุกเดือนจะนำไปลงทุนอย่างไร จะเพิ่มสิทธิประโยชน์ด้านใด และ จะเสนอปรับเงินสมทบหรือสูตรบำนาญอย่างไร การเลือกตั้งจึงเป็นช่องทางที่เจ้าของเงินจะได้ใช้สิทธิเลือกคนเข้าไปดูแลเงินของตนเองได้
- บอร์ดประกันสังคม ต่างกับสำนักงานประกันสังคมยังไง ?
บอร์ดประกันสังคมมีหน้าที่หลักคือเป็นผู้กำหนดนโยบาย วางระเบียบการเงินและการลงทุน และ พิจารณางบการเงินของกองทุน ส่วนสำนักงานประกันสังคมเป็นหน่วยงานรัฐที่ปฏิบัติงานต่อประชาชนผู้ใช้บริการ เปรียบง่าย ๆ ได้ว่า คณะกรรมการประกันสังคมเปรียบเหมือน “คณะกรรมการบริษัท” ที่ กำหนดนโยบาย และกำกับดูแล ส่วนสำนักงานประกันสังคม (สปส.) เปรียบเหมือน “ฝ่ายบริหารและพนักงาน” ที่ ลงมือ ปฏิบัติงานประจำวัน
- ลูกจ้างหรือนายจ้างไม่ได้ลงทะเบียน หรือไม่ได้ไปเลือกตั้งจะเสียสิทธิประโยชน์ประกันสังคมไหม ?
สิทธิประโยชน์ตามกฎหมายขึ้นอยู่กับการจ่ายเงินสมทบเท่านั้น ไม่ว่าจะเป็นสิทธิได้รับประโยชน์ทดแทน ค่ารักษาพยาบาล ค่าคลอดบุตร ค่าสงเคราะห์บุตร หรือกรณีว่างงาน ทุพพลภาพ ตาย และชราภาพนั้น ล้วนขึ้นอยู่กับสถานะการเป็นผู้ประกันตนและเงื่อนไขการจ่ายเงินสมทบตามที่ พ.ร.บ.ประกันสังคมกำหนด และ ไม่มีบทบัญญัติใดที่ผูกสิทธิเหล่านี้ไว้กับการไปเลือกตั้ง รวมทั้งไม่มีโทษปรับหรือโทษอาญาสำหรับผู้ที่ไม่ไปใช้สิทธิด้วย
- ระหว่างที่รอผลการเลือกตั้งบอร์ดประกันสังคม ใครทำหน้าที่ในระหว่างนั้น ?
บอร์ดประกันสังคมชุดเดิมที่มาจากการเลือกตั้งเมื่อปี 2566 ครบวาระเมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2569 แต่ยังทำหน้าที่ต่อไป ตามมาตรา 12 ของพรระราชบัญญัติประกันสังคม พ.ศ. 2533 ซึ่งให้อำนาจบอร์ดชุดเดิม (ชุดที่ 14) ยังคงปฏิบัติหน้าที่ไปพลางก่อน จนกว่ากรรมการที่ได้รับแต่งตั้งใหม่จะเข้ารับหน้าที่ต่อไป ส่วนากรให้บริการแก่ประชาชนประจำวัน เช่น การรับเงินสมทบและการจ่ายประโยชน์ทดแทน สำนักงานประกันสังคมยังดำเนินการตามปกติ ดังนั้น สิทธิของผู้ประกันตนจึงไม่สะดุดในระหว่างรอผลการเลือกตั้ง
- นายจ้างส่งเงินสมทบช้า มีความเสี่ยงอะไร
นายจ้างมีหน้าที่ตามกฎหมายในการหักเงินสมทบจากค่าจ้างของลูกจ้าง และนำส่งพร้อมส่วนของนายจ้างและแบบรายการภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป หากส่งช้าหรือไม่ส่ง จะมีโทษทางกฎหมายได้แก่ การเสียเงินเพิ่มซึ่งเป็นโทษทางแพ่ง โดยนายจ้างต้องจ่ายเงินเพิ่มร้อยละ 2 ต่อเดือนของเงินสมทบที่ยังไม่ได้นำส่งหรือส่งขาด นับจากวันที่ต้องนำส่ง เศษของเดือนนับเป็น 1 เดือน และเงินเพิ่มรวมต้องไม่เกินจำนวนเงินสมทบที่ต้องนำส่ง หากนายจ้างไม่ได้หักค่าจ้างลูกจ้างไว้ นายจ้างต้องรับผิดจ่ายส่วนของลูกจ้างเองด้วย อีกทั้งมีโทษออันเป็นมาตรการบังคับทางปกครอง โดยพนักงานเจ้าหน้าที่จะออกหนังสือเตือนให้นายจ้างชำระภายในเวลาไม่น้อยกว่า 30 วัน หากนายจ้างฝ่าฝืนจะนำไปสู่การยึด อายัด และขายทอดตลาดทรัพย์สินของต่อไป
- บำนาญชราภาพ บอร์ดประกันสังคมเกี่ยวข้องกับเรื่องนี้เพียงใด ?
บอร์ดประกันสังคมเกี่ยวข้องกับกองทุนชราภาพโดยตรง เพราะเงินส่วนใหญ่ของกองทุนประกันสังคมเป็น เงินสะสมเพื่อจ่ายบำเหน็จบำนาญชราภาพ ทั้งนี้ บอร์ดมีบทบาทหลักในการกำหนดและวางระเบียบ การจัดหาผลประโยชน์ของกองทุนโดยความเห็นชอบของกระทรวงการคลัง และพิจารณางบดุลของกองทุน ผลตอบแทนจากการลงทุนจึงส่งผลโดยตรงต่อความสามารถของกองทุนในการจ่ายบำนาญในอนาคต และด้วยเหตุนี้ จึงสำคัญอย่างยิ่งที่ผู้ประกันตนควรติดตามการทำงานของบอร์ดชุดใหม่เพื่อรักษาสิทธิของตน
หากมีข้อสงสัยเรื่องประกันสังคมหรือกฎหมายแรงงาน ปรึกษา Prom Legal Solution ได้ทางข้อความของเพจ
*ข้อมูล ณ ตุลาคม 2569 เพื่อเป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะกรณี
#ประกันสังคม #บอร์ดประกันสังคม #กฎหมายแรงงาน #นายจ้าง #ลูกจ้าง #PromLegalSolution
____________________________________________________________
Social Security Board Election 2026 Is Over:
What Do Employers and Employees Need to Know?
On 11 October 2026, more than 1 million people voted to elect the Social Security Committee, or the “Social Security Board”. That is about six times as many as in the 2023 election. Today, Prom Legal Solution brings you some key points worth knowing, summarized below.
- Who is the Social Security Board, and why should we vote?
The Social Security Board is a tripartite committee of 21 members, with 7 each from the government, employers and insured persons. Its duties are to set policy, give opinions on secondary legislation, and set the investment rules of the Social Security Fund. The employer and insured-person representatives help decide how the contributions that employers and employees pay every month are invested, which benefits are improved, and what changes to contributions or the pension formula are proposed. Voting is therefore the only way the owners of the money can choose who looks after their own money.
- How is the Social Security Board different from the Social Security Office?
The Board’s main role is to set policy, set financial and investment rules, and review the Fund’s financial statements. The Social Security Office is the government agency that serves the public directly. Put simply, the Social Security Board is like a company’s “board of directors” that sets policy and oversees the work, while the Social Security Office (SSO) is like the “management and staff” who carry out the day-to-day work.
- If employees or employers did not register or did not vote, do they lose any social security benefits?
All benefits depend only on contributions. Whether it is compensation benefits, medical care, childbirth, child allowance, or benefits for unemployment, disability, death and old age, they depend on your insured status and the contribution conditions set by the Social Security Act. No provision links these rights to voting, and there is no fine or criminal penalty for not voting.
- While waiting for the election results, who performs the Board’s duties?
The previous Board, elected in 2023, reached the end of its term on 13 February 2026 but continues to serve under Section 12 of the Social Security Act B.E. 2533 (1990). This section allows the previous Board (the 14th Board) to remain in office until the newly appointed members take up their duties. Day-to-day work, such as collecting contributions and paying benefits, continues as normal at the Social Security Office, so insured persons’ rights are not interrupted while the results are pending.
- What are the risks if an employer pays contributions late?
Employers must deduct contributions from employees’ wages and remit them, together with the employer’s share and the contribution form, by the 15th of the following month. Late payment or non-payment carries legal consequences for the employer. First, there is a surcharge, which is a civil penalty: the employer must pay 2% per month on the contributions not yet remitted or underpaid, counted from the due date. Part of a month counts as a full month, and the total surcharge may not exceed the contributions owed. If the employer did not deduct the employee’s share from wages, the employer must pay that share itself. There are also administrative enforcement measures: officials will issue a written warning giving the employer at least 30 days to pay. Failure to comply leads to seizure, attachment and auction of the employer’s assets.
- Old-age pension: how much is the Social Security Board involved?
The Social Security Board is directly involved with the old-age fund, because most of the Social Security Fund is savings set aside to pay old-age lump sums and pensions. The Board’s main role is to set the rules for investing the Fund, with the approval of the Ministry of Finance, and to review the Fund’s balance sheet. Investment returns therefore directly affect the Fund’s ability to pay pensions in the future. For this reason, it is very important for insured persons to follow the work of the new Board to protect their own rights.
For questions about social security or labour law, consult Prom Legal Solution by messaging our page.
*Information as of October 2026, for general knowledge only. This is not legal advice for any specific case.
#SocialSecurity #SocialSecurityBoard #LabourLaw #Employers #Employees #PromLegalSolution